1709

Brak wersji przejrzanej

rok 1709 / MDCCIX XVII wiek · XVIII wiek · XIX wiek
1707 « 1708 « 1709 » 1710 » 1711

Spis treści

1 Wydarzenia w Polsce
2 Wydarzenia na świecie
3 Urodzili się
4 Zmarli
5 Święta ruchome

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

w Krakowie pojawiły się zwycięskie wojska rosyjskie.
październik - August II spotkał się w Toruniu z Piotrem I, tam też podpisano traktat sojuszniczy między oboma władcami.
August II Mocny ponownie został obrany królem Polski.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

12 lutego - marynarz-rozbitek Alexander Selkirk odnaleziony na bezludnej wyspie Juan Fernandez, na której spędził 5 lat (od 1703 roku). Zdarzenie posłużyło za pierwowzór motywu powieści Robinson Crusoe, którą napisze Daniel Defoe w 1719 roku.
14 lutego - Alain-René Lesage wystawił sztukę: Turcaret, która była satyrą na finansistów francuskich. Komedia wywołała oburzenie kół rządzących.
17 marca - Pierre Rouillé de Marbeuf szefem francuskiej Wielkiej Rady państwowej (Grand Conseil).
12 kwietnia - Richard Steele i Joseph Addison zaczęli wydawać gazetę the Tatler.
maj - próba negocjacji pokojowych francusko-holenderskich (Jean-Baptiste Colbert de Torcy i Anthonie Heinsius).
maj - korsarz René Duguay-Trouin nobilitowany.
9 maja - Michel Chamillart popadł w niełaskę francuskiego dworu.
8 lipca - Piotr Wielki zadał pod Połtawą decydującą klęskę Karolowi XII i jego sojusznikowi hetmanowi Iwanowi Mazepie. 11 lipca niedobitki kierowane przez Löwenhaupta kapitulowały w Perewłocznej.
9 lipca - zbrojne powstanie protestanckie w Vivarais (Francja).
8 sierpnia - Bartolomeu de Gusmão dokonał pierwszej udokumentowanej próby z balonem wypełnionym gorącym powietrzem.
3 września - pierwsza duża grupa kolonistów niemieckich i szwajcarskich dotarła do Ameryki (Karolina Północna i Karolina Południowa).
11 września - bitwa pod Malplaquet - rzeź 40 000 ludzi.
12 października - założenie miasta Chihuahua (Meksyk).
20 października - wojska austriacko-brytyjskie zajęły Mons w Niderlandach.
29 października - opactwo "heretyckie" w Port-Royal rozpędzone. Rozkaz wydał Ludwik XIV.
surowa zima w Europie płn. - głód.
1709-1711 Duńczycy bezskutecznie próbowali odzyskać prowincję Skania z rąk szwedzkich.
Saksonia: Johann Friedrich Böttger wynalazł porcelanę.
kryzys gospodarczy, mróz i głód we Francji. Mróz zabił 24 000 Paryżan. Zamarzło wybrzeże Atlantyku i Sekwana.
Paryż: reprezentanci Comedie-Française zdemolowali loże teatru Saint-Genaine. Szkody naprawiono.
Parlament Flandrii przeniósł się z Tournai do Cambrai.
akcyza na pieprz w Wielkiej Brytanii.
pierwszy Copyright Act w Wielkiej Brytanii.
Prusy po raz pierwszy zaproponowały Rosji rozbiór Polski. Piotr Wielki odpowiedział negatywnie: Es sei nicht praktikabel.
miasta i gminy: Berlin, Cölln, Friedrichswerder, Dorotheenstadt i Friedrichstadt zostały zjednoczone w miasto Berlin.
Kolonia: woda kolońska wynaleziona przez Johanna Marię Farina.
Neapol: pierwsza opera buffa.
Wiedeń: manufaktura luster.
w Rosji wydrukowano pierwszy kalendarz.
Francuzi zburzyli brytyjska kolonię Saint John's.

[edytuj] Urodzili się

18 września - Samuel Johnson, angielski pisarz i leksykograf (zm. 1784)
2 listopada - Anna Hanowerska, księżniczka angielska, księżna Oranii-Nassau (zm. 1759)
29 grudnia - Elżbieta Romanow, cesarzowa Rosji (zm. 1762
Aleksy Grigoriewicz Razumowski, rosyjski hrabia, feldmarszałek, działacz państwowy i polityk, faworyt i mąż cesarzowej Elżbiety (zm. 1771)