Ten artykuł dotyczy imienia Andrzej. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Andrzej – imię męskie pochodzenia greckiego. Pochodzi od greckiego imienia będącego zdrobnieniem od imion złożonych zawierających wyraz aner – "człowiek, mężczyzna" (inne źródło tłumaczy je też jako: "dzielny, mężny"). Nosił je jeden z apostołów. Imię występuje także w Biblii.

Andrzej imieniny obchodzi 6 stycznia, 19 stycznia, 26 stycznia, 2 lutego, 4 lutego, 12 kwietnia, 27 kwietnia, 13 maja, 15 maja, 16 maja (dzień śmierci św. Andrzeja Boboli), 17 maja, 25 maja, 29 maja, 30 maja, 3 czerwca, 4 lipca, 12 lipca, 13 lipca, 16 lipca, 21 lipca, 19 sierpnia, 29 sierpnia, 20 września, 23 września, 20 października, 1 listopada, 10 listopada, 24 listopada, 28 listopada, 30 listopada (św. Andrzeja Apostoła) i 10 grudnia.

[edytuj] Popularność imienia

Jest to jedno z najpopularniejszych imion męskich noszonych w Polsce, na drugim miejscu pod względem występowania wśród imion męskich w 2004 roku (zajmuje czwarte miejsce wśród imion w ogóle) i na trzecim w 2003 roku.

[edytuj] Formy zamienne

W dawnych czasach często stosowano zamienną formę tego imienia: Jędrzej (lub zdrobniale: "Jędrek", "Jędruś"). Obecnie można spotkać się właściwie tylko z tymi zdrobniałymi formami, zwłaszcza w relacjach osób bliskich. Zwykle używanymi w żartobliwym kontekście.

[edytuj] Formy zdrobniałe i kolokwialne

Imię to, chociaż jest bardzo popularne, to jednak nie posiada wielu form zdrobniałych, co jest raczej dziwne dla języka polskiego. Jedyne naprawdę popularne zdrobnienie tego imienia (oprócz Jędrek i Jędruś) to "Andrzejek". Czasami można także spotkać się z "Endrju", "Endi" lub "Andy" (z języka angielskiego), "Andriusza", "Andriuszka", "Griusza" lub "Gruszeńka" (z języka rosyjskiego, zwłaszcza na wschodzie kraju) bądź też Ondrasz, Ondraszek (z języka słowackiego, szczególnie na południu Polski) ale są one zwykle stosowane w formie żartobliwej i raczej rzadko.

[edytuj] Forma żeńska

W języku polskim istnieje, choć jest rzadko spotykana, żeńska forma tego imienia: Andrzeja (a także Ondrzeja).

Część osób błędnie wywodzi z niego źródłosłów żeńskich imion: Angelina, Angela i Angelika; szczególnie dla spolszczonych form zapisu tych imion: Andżelina, Andżela i Andżelika (a zwłaszcza dla niepoprawnych ortograficznie, ale występujących czasem form zapisu: Andrzelina, Andrzela i Andrzelika). W innych językach forma żeńska ma postać: Andrea (Ameryka Północna, Europa, Australia i Nowa Zelandia). Jednakże we Włoszech Andrea to imię męskie, ekwiwalent imienia Andrzej.

[edytuj] Święto związane z tym imieniem

Z imieninami obchodzonymi w dniu 30 listopada związane jest święto "Dnia św. Andrzeja", zwane także "Andrzejkami".

[edytuj] Przysłowia i powiedzenia związane z tym imieniem

• Gdy święty Andrzej ze śniegiem przybieży, sto dni śnieg na polu leży.
• Kiedy na Andrzeja poleje, cały rok nie w porę rolę moczy, suszy.
• Na świętego Andrzeja dziewkom z wróżby nadzieja.

[edytuj] Odpowiedniki w innych językach

Imię to jest popularne na całym świecie i ma wiele lokalnych mutacji:

• ang. – Andrew
• arab. – Andraws (اندراوس)
• biał. – Andrej (Андрэй), Andros, Andruk, Andrus
• bułg. – Andrej (Андрей), Andrejko
• chiń. – 安德鲁 (Āndélǔ – transkrypcja w Pinyin)
• chorw. – Andrija
• czes. – Ondřej
• duń. – Andreas
• esperanto – Andreo
• est. – Andres
• fiń. – Antti
• gael. – Anndra
• gr. – Ανδρέας
• haw. – Anekelea
• hisz. – Andrés
• niderl. – Andries, André, Andre
• isl. – Andrés
• indon. – Andreas
• jap. – アンドリュー, アンドレ
• katal. – Andreu
• łac. – Andreas
• lit. – Andrius
• łot. – Andris
• niem. – Andreas, Andree
• nor. – Anders
• fr. – André
• port. – André
• ros. – Andriej (Андрей)
• rum. – Andrei
• serb. – Andrija
• słowac. – Andrej, a także: Ondrej
• słoweń. – Andrej
• sua. – Andalea
• szw. – Andreas lub Anders
• węg. – András
• wł. – Andrea
• ukr. – Andrij (Андрiй)

[edytuj] Znane osoby noszące to imię

• Andre Agassi, amerykański tenisista
• Andrea Casiraghi, członek monakijskiej rodziny królewskiej
• Andreas Küttel, skoczek narciarski
• św. Andrzej, jeden z 12 apostołów
• Andrzej Adamczyk, polski polityk
• Andrzej Ameljańczyk, polski wojskowy
• Andrzej Ananicz, polski polityk, naukowiec, działacz opozycyjny, dyplomata, szef Agencji Wywiadu.
• Andrzej Andrzejewski, gen. bryg., dowódca Brygady Lotnictwa Taktycznego, pilot instruktor
• Andrzej Aumiller
• Andrzej Baran
• Andrzej Bobkowski
• św. Andrzej Bobola (1591-1657), jezuita, męczennik z XVII w.
• Andrzej Bolewski, mineralog
• Andrzej Buncol
• Andrzej Bursa
• André Citroën (1878-1935), francuski inżynier i przedsiębiorca, założyciel fabryki samochodów, których marka nosiła jego nazwisko
• Andrzej Celiński
• Andrzej Chronowski, polski polityk, działacz związkowy, senator
• Andrzej Ćwierz, polski polityk
• Andrzej Dera, polski polityk
• Andrzej Dulęba, polski generał
• Andrzej Ekiert
• Andrzej Fedorowicz, polski polityk
• Andrzej Fedorowicz, polski aktor
• Andrzej Fidyk (1953-), polski filmowiec dokumentalista
• Andrew Fletcher, angielski muzyk, współtwórca grupy Depeche Mode
• Andrzej Frycz Modrzewski (1503-1572), polski pisarz polityczny
• Andrzej Galica, polski generał
• Andrzej Garlicki
• Andrzej Gołota
• Andrzej Grabowski
• Andrzej Grubba (1958-2005), polski tenisista stołowy
• Andrzej Grzesik, polski polityk
• Andrzej Grzyb, polski polityk, poseł PSL
• Andrzej Grzyb, polski polityk, senator PO
• Andrew Jackson (1767-1845), 7. prezydent USA
• Andrzej Juskowiak, piłkarz
• Andrzej Kalwas
• Andrzej Kijowski, pisarz
• Andrzej Tadeusz Kijowski, publicysta
• Andrzej Stefan Kałuszko
• Andrzej Karwowski
• Andrzej Koszewski, polski kompozytor
• Andrzej Krzycki
• Andrzej Lepper (1954-), polski polityk
• Andrzej Lewandowski – polski dziennikarz sportowy
• Andrzej Liss
• Andreas Maislinger
• Andrzej z Malborka, wykładowca wydziału artium Akademii Krakowskiej na przełomie XIV i XV wieku
• Andrzej Mańka
• Andrzej Mokronowski
• Andriej Naumow (1891-1950), radziecki wojskowy
• Andrzej Nejman
• Andrzej Niedzielan
• Andrzej Niemczyk
• Andrzej Orwid-Eljaszewicz
• Andrzej Paczkowski
• Andrzej Pałys, polski polityk
• Andrzej Panufnik
• Andreas Papandreou (1919-1996), grecki ekonomista i polityk, trzykrotny premier Grecji
• Andrzej Partum, wielki poczmistrz, kompozytor, filozof i malarz
• Andrzej Piekarczyk
• Andrzej Pilipiuk
• Andrea Pirlo, piłkarz włoski
• Andrzej Pronaszko
• Andrzej Rodan, polski pisarz, publicysta
• Andrzej Romocki ps. Morro, harcmistrz, kapitan AK
• Andrzej Rosiewicz
• Andrzej Ruciński, polski polityk
• Andrea Sansovino, włoski rzeźbiarz i architekt
• Andrzej Sapkowski
• Andreas Schlüter (1660-1714), rzeźbiarz i architekt
• Andrzej Seweryn
• Andrzej Sosnowski (1959-), poeta
• Andrzej Stech, polski malarz
• Andrzej Strejlau
• Andrzej Strug
• Andrzej Supron
• Andrzej Szarmach
• Andrzej Szlachta, polski polityk
• Andriej Tarkowski (1932-1986), rosyjski filmowiec
• Andrzej Tomanek
• Andrzej Tyszkiewicz
• Andrzej Urbańczyk
• Andrzej Urbański
• Andrzej Wajda
• Andrzej Walkowiak
• Andy Warhol (1928-1987), amerykański artysta – najgłośniejszy przedstawiciel pop-artu
• Andriej Wozniesienski
• Andrzej Woźniak
• Andrzej Wróblewski
• Andrzej Zaucha (1949-1991), piosenkarz
• Andrzej Zieliński
• Andrzej Żuławski

[edytuj] Znane postacie fikcyjne noszące to imię

• Andrzej Kmicic – bohater Potopu Henryka Sienkiewicza
• Andy Larkin – bohater kanadyjskiego serialu animowanego Ach, ten Andy! (w oryginale "What's with Andy?")
• Andrzej Strzelba – postać z serialu animowanego "Pod Gradobiciem Pytań"

[edytuj] Nazwiska wywodzące się od tego imienia

[edytuj] Nazwiska wywodzące się od tego imienia — polskie

• Andrzejczak – znani nosiciele:

Andrzejczak, Leszek (ur. 1959) – polski hokeista na trawie

• Andrzejewski – znani nosiciele:

Andrzejewski, Jerzy (1909-1983) – polski pisarz

Andrzejewski, Piotr – (ur. (1962) – polski aktor

Andrzejewski, Piotr (ur. 1942) – polski działacz polityczny, adwokat

Andrzejewski, Roman (1888-1964) – polski działacz ruchu robotniczego

Andrzejewski, Roman (1938-2003) – polski duchowny katolicki, biskup

Andrzejewski, Ryszard (Peja) (ur. 1976) – polski raper

Andrzejewski, Wiesław (1931-1993) – polski pisarz

• Andrzejewicz – znani nosiciele:

Andrzejewicz, Gosia (ur. 1984) – polska piosenkarka

[edytuj] Nazwiska wywodzące się od tego imienia — obce

• Anders – znani nosiciele:

Anders, Artur (1896-1976) – niemiecki polityk

Anders, Thomas (ur. 1963) – piosenkarz niemiecki, kompozytor i producent (Modern Talking)

Anders, Władysław (1892-1970) – polski generał

• Andersen – znani nosiciele:

Andersen, Elmer (1909-2004) – polityk amerykański

Andersen, Hans Christian (1805-1875) – duński pisarz i poeta

Andersen, Hans Niklas (ur. 1980) – duński żużlowiec

Andersen, Vita (ur. 1944) – duńska pisarka i poetka

• Anderson – znani nosiciele:

Anderson, Alfred (1896-2005) – szkocki weteran wojenny

Anderson, C. Elmer (1912-1998) – polityk amerykański

Anderson, Carl David (1905-1991) – fizyk amerykański, noblista

Anderson, Carl Johan (1827-1867) – podróżnik, badacz Afryki

Anderson, Ethel (1883-1958) – poetka australijska

Anderson, Gillian (ur. 1968) – amerykańska aktorka

Anderson, Glenn (ur. 1960) – kanadyjski hokeista zawodowy

Anderson, Ian (ur. 1947) – muzyk rockowy, lider zespołu Jethro Tull

Anderson, Jack (1922-2005) – dziennikarz amerykański

Anderson, Jon (ur. 1944) – wokalista rockowy, lider zespołu Yes

Anderson, Kevin J. – pisarz amerykański

Anderson, Lindsay (1923-1994) – brytyjski reżyser filmowy

Anderson, Malcolm (ur. 1935) – tenisista australijski

Anderson, Michael (1959-2003) – astronauta amerykański

Anderson, Pamela (ur. 1967) – aktorka i modelka amerykańska

Anderson, Poul (1926-2001) – amerykański pisarz science-fiction

Anderson, Richard Dean (ur. 1950) – aktor amerykański

Anderson, Shawn (ur. 1968) – kanadyjski hokeista zawodowy

Anderson, Stig (1930-1997) – szwedzki producent muzyczny, menedżer grupy ABBA

• Anderssen – znani nosiciele:

Anderssen, Adolf (1818-1879) – niemiecki szachista

• Andersson – znani nosiciele:

Andersson, Benny (ur. 1946) – muzyk szwedzki (Abba)

Andersson, Bibi (ur. 1935) – aktorka szwedzka

Andersson, Kennet (ur. 1967) – szwedzki piłkarz

Andersson, Ulf (ur. 1951) – szwedzki szachista

• André – znani nosiciele:

André, Arnaldo (ur. 1943) – aktor paragwajski

Andre, Carl (ur. 1935) – amerykański artysta minimalistyczny

André, Maurice (ur. 1933) – trębacz francuski

• Andreas – znani nosiciele:

Andreas-Salome, Lou (1861-1937) – pisarka rosyjska

• Andreae – znani nosiciele:

Andreae, Volkmar (1879-1962) – kompozytor szwajcarski

• Andrejew – znani nosiciele:

Andrejew, Piotr (ur. 1947) – polski reżyser filmowy, scenarzysta

• Andrejuk – znani nosiciele:

Andrejuk, Przemysław (ur. 1977) – polityk polski, lekarz

• Andresen – znani nosiciele:

Andresen, Frode (ur. 1973) – biathlonista norweski

• Andress – znani nosiciele:

Andress, Herb (1935-2004) – aktor niemiecki

Andress, Ursula (ur. 1936) – aktorka szwajcarska

• Andrews – znani nosiciele:

Andrews, Bruce (ur. 1948) – poeta amerykański

Andrews, Marvin (ur. 1980) – piłkarz z Trynidadu i Tobago

Andress, Thomas (1873-1912) – brytyjski konstruktor statków

• Andrić – znani nosiciele:

Andrić, Ivo (1892-1975) – powieściopisarz, nowelista i poeta jugosłowiański

• Andrejew – znani nosiciele:

Andriejew, Igor (ur. 1983) – tenisista rosyjski

Andriejew, Piotr (zm. po 1898) – wojskowy rosyjski, prezes Warszawskich Teatrów Warszawskich

• Andriolli – znani nosiciele:

Andriolli, Michał Elwiro (1836-1893) – polski rysownik, ilustrator i malarz

• Andrus – znani nosiciele:

Andrus, Artur (u. 1971) – polski dziennikarz i poeta

• Andrusak – znani nosiciele:

Andrusak, Greg (u. 1969) – hokeista kanadyjski

• Andrys – znani nosiciele:

Andrys, Leonard (XVIII wiek) – polski architekt

• Andryszak – znani nosiciele:

Andryszak, Aleksander (ur. 1955) – polski polityk, poseł na Sejm

• Ondráš / Ondrášková – znani nosiciele:

Ondrášková, Zuzana (ur. 1980) – czeska tenisistka

[edytuj] Zobacz też

• inne hasła Wikipedii zaczynające się od imienia Andrzej • Andrew • Andreas • André • Andrea
• św. Andrzej
• Krzyż św. Andrzeja
• Szyb "Andrzej"
• Andrzejki
• Jędrzej
• Andrzeja
• Ondrzeja
• Angelina
• Angela
• Angelika
• androgen – nazwa hormonu męskiego, także wywodzi się ze źródłosłowu imienia Andrzej
• Najpopularniejsze imiona w Polsce

[edytuj] Linki zewnętrzne

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
związanych z imieniem Andrzej

• Wykaz imion występujących w Biblii i ich tłumaczenie